آرامگاه امامزاده یحیی (ع) صائین قلعه

در شهر کوچک صائین قلعه برروی یک سایت تاریخی احداث گردیده است .محققین شرح الانساب وی را به امام موسی کاظم (ع)رسانیده اند .بنای امامزاده تماما” از آجر های به ابعاد ۵×۲۱×۲۱سانتی متر ساخته شده ,ورودی بنا مشرف بریک هشتی است پلان این بنا با بقعه قیدار نبی واقع در خدابنده قابل مقایسه است .سبک این بنا از نوع گنبدهای دو پوششی زنگوله ای است و دیوارها نقش حایل را دارند .در داخل شبستان ضریح بسیار زیبایی برروی مزار نهاده شده و از نوع چوب چیت است .تاریخ ساخت ضریح برروی یک کتیبه بسیار زیبایی به سال ۷۵۸هجری قمری حک شده است .این مجموعه به عنوان یک مکان زیارتی ,از احترام خاصی بین مردم منطقه برخوردار است. این اثر درسال ۱۳۵۷ به شماره ۹۸۰ در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است.

سفرنامه 

 قدم در راه می‌گذاری و به سمت ابهر می‌روی، در ۶۵ کیلومتری مرکز استان و ۲۴ کیلومتر مانده به شهر ابهر، به شهر تاریخی صائین‌‌قلعه می‌رسیم.

بنای شهر صائين‌قلعه بنا به نقل مورخین بزرگ از جمله حمداله مستوفی قزوينی از شهرهای قديمی و كهن است و در سفر نامه اوژن سفيد فرانسه در ايران به سال ۱۹۰۶ آمده است.

بقعه امامزاده يحيی (ع) و امامزاده يعقوب (ع) و امامزاده سارا و قاسم (ع) كه از اولاد و نوادگان امام موسی بن جعفر(ع) كه به جز امامزادگان سارا و قاسم در ميراث به ثبت رسيده است كه بنای حرم امامزاده يحيی (ع) با قدمت هشتصد سال قبل و امامزاده يعقوب (ع) نيز در همين حدود است.

وارد حرم امام زاده یحیی (ع) که می‌شویم با توجه به سبک ساختمانی و ترکیب کلی بنا احتمال دارد که بنای این امامزاده متعلق به قرن هشتم هجری قمری باشد.

در وسط ضلع شمالی ضریح، کتیبه زیبای دیگری به خط ثلث نوشته شده و در متن آن جمله «این صندوق مرقد منور و معطر و مطهر حضرت غفران بنا فردوس … امامزاده یحیی علیه و علی آبائه الاکرام …» قید شده و تاریخ کتابت و ساخت ضریح سال ۷۵۸ درج شده است.

در داخل شبستان، ضریح بسیار زیبایی بر روی مزار نهاده شده که از چوب چیت اشباع ساخته شده و به استناد کتیبه موجود، از مصنوعات لاهیجان است که در کتیبه «لاهجان» قید شده است.

در منتهی‌الیه این ضریح کتیبه زیبایی به خط ثلث خفی سوره یس نوشته شده و سپس نقوش و طرح‌های گیاهی و اسلیمی در سطوح ضریح حکاکی شده است.

شبستان امامزاده دارای پلان مربع بوده که عرقچین گنبد به واسطه چهار گوشواره بر روی جرزهای چهارگانه استوار گردیده است.

سبک این بنا از نوع گنبدهای دو پوششی زنگوله‌ای است و دیوارها نقش حائل را دارند. در قسمت داخلی هیچ نوع تزئیناتی در ارتباط با معماری وجود ندارد و سطح بنا با اندود گچ پوشانیده شده است. از نمای بیرونی منتهی‌الیه گنبد یک ردیف کاشی به رنگ آبی فیروزه‌ای به عنوان دلیل کاشی‌کاری اجرا گردیده و تزئینات آن منحصر به چند کاشی مزبور است.

در سقف مسطح هشتی از تیر و تخته استفاده شده است. با توجه به قطر دیوارها، به نظر می‌رسد که سقف آن قوسی بوده و در طول زمان فروریخته است. پلان این بنا با بقعه قیدار نبی واقع در خدابنده قابل مقایسه است.